Zo ervaren ex-rokers het om te stoppen met roken

14 oktober 2021 | Levensstijl | Interview | 5 min. leestijd

Dat roken verslavend is, is duidelijk. De stof nicotine is de grootste boosdoener en zorgt ervoor dat een roker naar een nieuwe sigaret verlangt. Stoppen is vaak makkelijker gezegd dan gedaan. Maar wie de verleiding kan weerstaan, plukt er de vruchten van.

In 2020 rookte een op de vijf Nederlanders in de leeftijdscategorie 18 jaar en ouder, blijkt uit onderzoek van het Trimbos-instituut. Dat zijn ongeveer 2,8 miljoen volwassenen. Ruim een op de drie rokers heeft vorig jaar een serieuze stoppoging gedaan. De meeste rokers hebben meerdere pogingen nodig voordat het hen lukt definitief te stoppen. Dat is niet gek, want roken is zeer verslavend. Hoe ervaren rookverslaafden de weg naar een rookvrij leven? We spreken Yvette (54) en Stijn (20) over hun stopproces.

Een pakje per dag

Yvette heeft dertig jaar lang gerookt: ‘Het begon allemaal best onschuldig zo rond mijn veertiende. Al mijn vrienden rookten, ik was nieuwsgierig en wilde er natuurlijk bij horen. Af en toe rookte ik mee, maar stiekem vond ik het heel vies. Daarom ging ik als mijn ouders niet thuis waren expres roken in de achtertuin. De tactiek werkte: ik begon het lekker te vinden en raakte al snel verslaafd. Uiteindelijk ging er minstens een pakje per dag doorheen.’ 

Stijn begon rond zijn vijftiende: ‘Ik had oudere vrienden en collega’s op werk die allemaal rookten. Om stoer te doen en niet buitengesloten te worden, stak ik ook wel eens een sigaret op. Ik dacht dat ik toch niet verslaafd zou raken. Nou, daar was niets van waar. Vanaf mijn zestiende gingen er elk uur wel één of twee sjekkies doorheen.’

Asbak op bureau

‘Vroeger was roken heel normaal’, vertelt Yvette. ‘Iedereen deed het en je kon overal een sigaretje opsteken: in de trein, bij de kapper en zelfs op je werk. Ik had gewoon een asbak op mijn bureau staan. Het roken ervaarde ik toen als ontspannen en lekker. Dat veranderde toen je op bepaalde plekken niet meer mocht roken. Ik moest gaan plannen waar en wanneer ik een sigaret kon opsteken. Nog even snel voor werk en gehaast in de pauzes. Ik was de hele dag gespannen en dacht constant aan roken. Ik voelde me echt een slaaf van die sigaretten.’

Stijn vond roken altijd heerlijk: ‘Bij de koffie om ‘s ochtends wakker te worden, in de pauzes om de dag door te komen en ‘s avonds na het eten als een soort toetje. Het hoorde bij het ritme van mijn dag. Wel merkte ik dat mijn gezondheid achteruit ging: ik werd kortademig, benauwd, kreeg een rokershoest en had last van mijn tandvlees. Het kostte ook enorm veel geld. Bijna alles wat ik verdiende met mijn bijbaan ging op aan shag.’

Bang om dood te gaan

‘Ik heb vaker geprobeerd te stoppen’, zegt Yvette. ‘Maar toen miste ik die échte motivatie. Pas toen mijn kinderen zeiden dat ze bang waren om me te verliezen, ging bij mij de knop om. Mijn jongste huilde regelmatig en zei dan: ‘Mama, straks ga je dood.’ Ik voelde me verschrikkelijk en was zelf ook bang om longkanker te krijgen. Het was tijd om definitief gedag te zeggen tegen die troep.’ 

Stijn had ook meerdere pogingen nodig: ‘Als ik gestopt was, vond ik altijd weer een smoesje om te beginnen. Had ik een pijntje of last van liefdesverdriet? Dan verdiende ik wel een sigaretje. En hoppa: ik was meteen weer verslaafd. Pas toen ik een nieuwe vriendin kreeg, had ik echt de drive om voorgoed te stoppen. Zij vond het vies, shag en sigaretten werden nóg duurder en mijn gezondheid ging verder achteruit. Zo had ik af en toe zelfs steken in mijn longen. Het moest klaar zijn.’

Foto in portemonnee

Stijn stopte in één keer: ‘Ik gooide alle pakjes in de prullenbak en keek niet meer om. De eerste dagen waren een hel: ik werd letterlijk ziek van de ontwenningsverschijnselen. Ik had zweetaanvallen, sliep niet meer, hoestte dik slijm op en was mega chagrijnig. Daarna ging het gelukkig snel beter. De drang om te roken bleef, maar ik zocht afleiding en steun bij mijn vrienden en familie.’ 

Yvette ging naar de huisarts voor hulp: ‘Ik kreeg pillen waardoor ik het roken heel vies vond. Op een gegeven moment werd ik zo misselijk dat ik stopte. Daarna heb ik nooit meer een sigaret aangeraakt. De ontwenningsverschijnselen zijn naar, maar mentaal vond ik het nog veel lastiger. Je komt niet zomaar van gewoontes af die je decennia lang hebt volgehouden. Het voelde leeg zonder sigaretten en ik werd er somber van. Het was net een rouwperiode, ik miste het echt. Ik hield wel voor ogen waar ik het voor deed: mijn kinderen. In mijn portemonnee had ik een foto die me daaraan herinnerde.’

Hulp van een app

Zowel Yvette als Stijn downloadde de app Kwit tijdens hun stopproces. In die app kun je zien hoe lang je gestopt bent, hoeveel sigaretten je niet gerookt hebt, hoe je gezondheid vooruit gaat en hoeveel geld je bespaard hebt. Stijn: ‘Dat hielp me ontzettend. Ik zag wat ik elke dag bereikte en kreeg daardoor een boost aan motivatie om door te gaan.’

Meer ontspannen dan ooit 

Stijn is nu acht maanden gestopt: ‘Ik merk dat ik fitter ben, dat mijn tandvlees gezonder is en dat ik minder hoest. Als ik gezellig ga borrelen of anderen zie roken, heb ik het soms wel moeilijk. Dan schiet de gedachte door mijn hoofd: ach, eentje kan toch wel? Maar ik doe het niet, want dan ben ik meteen weer verslaafd. Ik wil gezond blijven, geld besparen en stressloos leven.’ Yvette begon na een half jaar pas minder naar een sigaret te verlangen. ‘Vanaf toen begon ik anders naar rokers te kijken. Ik was blij dat ik dat niet meer deed en werd steeds trotser op mezelf. Ook ben ik nu veel meer ontspannen dan toen ik rookte. Sigaretten beheersen niet meer dag in dag uit mijn leven en dat geeft rust. Ik ben nu meer dan acht jaar gestopt en kan het écht iedereen aanraden.’

Debbie Prijs van Stoptober geeft 6 tips om te stoppen met roken

  1. Doe mee met Stoptober. Je stopt samen met meer dan 50.000 andere rokers. Na 28 dagen niet roken heb je vijf keer meer kans om het vol te houden. Stoptober begint op 1 oktober, maar je kunt heel oktober meedoen.
  2. Gebruik het Stoptober Stoppenplan. Bewust stoppen met roken en een goede voorbereiding vergroten je kans op succes. Het Stoppenplan helpt je daarbij. 
  3. Maak gebruik van Stoptober Support. Lees het gratis magazine vol tips, download de Stoptober App voor afleiding en motivatie, ontmoet medestoppers in de Stoptober Community, kijk naar Stoptober.tv voor support en inspiratie en bel de gratis Stoplijn, 0800 - 1995, als je het moeilijk hebt.
  4. Breek de dag op in stukjes. Tackle de dag door deze op te breken in mini-mijlpalen: ochtend, lunch, middag en avond. Zo ben je voor je er erg in hebt alweer twee dagen gestopt.
  5. Zoek afleiding bij trek in een sigaret. Zo’n craving duurt ongeveer drie minuten. Versla die trek door even iets anders te gaan doen: ga bewegen, eet wat fruit of doe een spelletje.
  6. Maak gebruik van extra begeleiding. Extra begeleiding vergroot de kans op succesvol stoppen. Online coaching, persoonlijke begeleiding en nicotinevervangers: alle ondersteuning die je via Stoptober vindt, is bewezen effectief.

Zelf stoppen met roken?

Wil je zelf stoppen met roken? Dat is niet altijd eenvoudig. Weet dat je er niet alleen voor staat. Met de basisverzekering en eventuele aanvullende verzekering van ONVZ krijg je vergoeding voor hulpmiddelen of een programma om te stoppen met roken. Ben je benieuwd wat je vergoedt krijgt? Bekijk dan de vergoedingspagina op de website.